तुरीची वाढ खुंटली? योग्य फवारणी आणि व्यवस्थापनातून पिकाला मिळवा जोम

तूर हे तुलनेने दीर्घ कालावधीचे पीक असून कमी पाण्यातही तग धरू शकते. मात्र पावसात खंड पडणे, सतत ढगाळ हवामान राहणे किंवा पिकाला आवश्यक अन्नद्रव्यांची उपलब्धता कमी होणे यामुळे तुरीची वाढ खुंटलेली दिसू शकते. अशा परिस्थितीत योग्य पीक व्यवस्थापन आणि गरजेनुसार फवारणीद्वारे पिकाची वाढ सुधारण्याचा प्रयत्न करता येतो.

तुरीची वाढ खुंटण्याची प्रमुख कारणे

तुरीच्या चांगल्या वाढीसाठी योग्य हवामान, जमिनीतील ओलावा आणि अन्नद्रव्यांची उपलब्धता महत्त्वाची असते. पावसाचा खंड पडल्यास किंवा दीर्घकाळ ढगाळ वातावरण राहिल्यास पिकाच्या वाढीवर परिणाम होऊ शकतो. त्याचप्रमाणे आवश्यक अन्नद्रव्यांची कमतरता असल्यास झाडांची वाढ अपेक्षित वेगाने होत नाही. Agrowonच्या संबंधित माहितीनुसार अशा परिस्थितीत काही सोप्या फवारण्यांचा विचार करता येतो.

फवारणीपूर्वी पिकाची स्थिती तपासा

तूर पिकाची वाढ कमी दिसत असल्यास थेट फवारणी करण्याऐवजी प्रथम शेताची आणि पिकाची स्थिती तपासणे आवश्यक आहे. जमिनीत पुरेसा ओलावा आहे का, पिकाला अन्नद्रव्यांची कमतरता आहे का किंवा कीड-रोगाचा प्रादुर्भाव आहे का, याचे निरीक्षण करावे.

पिकाची समस्या नेमकी ओळखल्यानंतरच संबंधित कृषी तज्ज्ञांच्या सल्ल्याने योग्य निविष्ठेची निवड करणे अधिक सुरक्षित ठरते.

तुरीमध्ये योग्य फवारणी व्यवस्थापन

तुरीची वाढ जोमदार करण्यासाठी फवारणी करताना योग्य उत्पादन, योग्य मात्रा आणि योग्य वेळ या तीन बाबींना महत्त्व आहे. कोणतेही उत्पादन वापरण्यापूर्वी त्याच्या अधिकृत लेबलवरील सूचना आणि स्थानिक कृषी विभागाची शिफारस तपासावी.

फवारणी करताना द्रावणाचे योग्य वितरण होणे आवश्यक आहे. फवारा पॅटर्न, फवारणीचा वेग आणि दाब शक्यतो एकसारखा ठेवावा. 

तूर पिकातील फांद्यांची वाढही महत्त्वाची

तुरीमध्ये उत्पादनासाठी फुलोरा आणि शेंगांची संख्या महत्त्वाची असते. योग्य वेळी शेंडा छाटणी केल्यामुळे फांद्या आणि उपफांद्यांची संख्या वाढण्यास मदत होऊ शकते. या फांद्यांवर पुढे फुले आणि शेंगा लागतात.

त्यामुळे तूर पिकाच्या व्यवस्थापनात केवळ फवारणीवर अवलंबून न राहता योग्य अंतर, विरळणी, शेंडा छाटणी आणि पिकाचे नियमित निरीक्षण याकडेही लक्ष देणे आवश्यक आहे.

कीड आणि रोगांचे निरीक्षण करा

तुरीमध्ये शेंगा पोखरणारी अळी, शेंगमाशी आणि इतर किडी तसेच मर, फायटोप्थोरा आणि वांझरोग यांसारख्या समस्यांचा प्रादुर्भाव होऊ शकतो. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी नियमितपणे पिकाची पाहणी करावी.

कीड आर्थिक नुकसान पातळीपर्यंत पोहोचली असल्यासच संबंधित शिफारशीनुसार नियंत्रणाची पद्धत निवडणे योग्य आहे. अनावश्यक किंवा अंदाजाने रासायनिक फवारणी करण्याऐवजी एकात्मिक कीड व्यवस्थापनाला प्राधान्य द्यावे.

फवारणी करताना सुरक्षितता महत्त्वाची

कृषी रसायनांची फवारणी करताना बाटलीवरील लेबल आणि सूचना काळजीपूर्वक वाचाव्यात. फवारणी यंत्र व्यवस्थित कार्यरत आहे का हे तपासावे आणि गळणारी नोझल वापरू नये. हातमोजे, मास्क, पूर्ण बाह्यांचे कपडे आणि योग्य पादत्राणे वापरण्याचा सल्ला दिला जातो.

तुरीची वाढ खुंटल्यास शेतकऱ्यांनी घाईने कोणतीही फवारणी करण्याऐवजी पिकाची अवस्था, जमिनीतील ओलावा, अन्नद्रव्यांची उपलब्धता आणि कीड-रोगाची स्थिती तपासावी. त्यानंतर स्थानिक कृषी तज्ज्ञांच्या सल्ल्याने योग्य व्यवस्थापन करावे. योग्य फवारणीसोबत तण नियंत्रण, शेंडा छाटणी, पाण्याचे व्यवस्थापन आणि नियमित पीक निरीक्षण केल्यास तूर पिकाच्या वाढीस मदत होऊ शकते.